Amortyzacja jednorazowa

Co to jest amortyzacja?

Amortyzacja  oznacza rozłożenie w czasie kosztów związanych z wprowadzeniem do firmy określonych składników majątku. Podlegają jej środki trwałe, czyli składniki majątku będące własnością lub współwłasnością podatnika.

Które składniki podlegają amortyzacji?

Aby środek trwały mógł być amortyzowany, musi spełniać określone warunki:
✔ Okres użytkowania przekraczający 1 rok – krótkotrwałe aktywa nie podlegają amortyzacji.
✔ Wykorzystywany wyłącznie w działalności gospodarczej – majątek prywatny nie kwalifikuje się do odpisów.
✔ Stanowiący własność lub współwłasność podatnika – np. wynajęte maszyny nie podlegają amortyzacji przez najemcę.
✔ Kompletny i gotowy do użytku – pojedyncze elementy (np. sam procesor) nie są środkiem trwałym, dopiero całość (np. komputer z monitorem i oprogramowaniem) może nim być.

Metody amortyzacji

W Polsce istnieje kilka metod amortyzacji według zróżnicowanych stawek. Podatnicy jednak nie zawsze mają swobodę w wybraniu jednej z nich i samodzielnym ustaleniu stawki, przepisy bowiem wprowadzają określone warunki ich stosowania.

Odpisów amortyzacyjnych dokonuje się na podstawie planu amortyzacji sporządzonego z zastosowaniem stawek przewidzianych w wykazach. Możliwe są następujące metody amortyzowania środków trwałych:

• liniowa,
• degresywna,
• stawki indywidualne,
• amortyzacja jednorazowa.

Amortyzacja jednorazowa

Amortyzacja jednorazowa to możliwość uwzględnienia w kosztach działalności całej wartości środka trwałego w miesiącu rozpoczęcia jego użytkowania.

Które środki trwałe można amortyzować jednorazowo?

Dla fabrycznie nowych zakupionych środków trwałych zaliczonych do grupy 3-6 oraz 8 KŚT (czyli przede wszystkim bez grupy 7, która obejmuje środki transportu, ale również bez grupy dotyczącej budynków) ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych (dalej ustawy o PIT) a dokładnie art. 22k ust. 14 daje możliwość zastosowania jednorazowej amortyzacji.

Amortyzacja środków trwałych o wartości niższej niż 10.000 zł

Przedmioty, które spełniają kryteria uznania ich za środki trwałe, czyli są własnością lub współwłasnością podatnika, kompletne i zdatne do użytku, o przewidywanym okresie użytkowania na cele firmowe powyżej 1 roku, ale ich cena nie przekracza 10 000 zł (netto w przypadku vatowców lub brutto w przypadku nievatowców), co do zasady nie muszą zostać ujęte w ewidencji środków trwałych. Podatnicy mają możliwość zaksięgowania ich bezpośrednio w kosztach uzyskania przychodu (pod warunkiem, że są odpowiednio udokumentowane i spełniają definicję kosztu firmowego).

Jeżeli jednak zdecydują się na wprowadzenie ich do ewidencji ŚT, wówczas z uwagi na niską wartość mają prawo zastosować amortyzację jednorazową. Odpis amortyzacyjny księgowany jest wówczas w miesiącu przyjęcia środka trwałego do użytkowania. Możesz to zrobić po prostu – poza kwotą nie istnieją żadne ograniczenia. Pamiętaj jednak, że 10 000 zł to kwota netto, jeżeli jesteś podatnikiem podatku VAT. Jeśli zrezygnowałeś z odprowadzania podatku VAT w Twojej firmie, obowiązuje kwota 10 000 zł brutto.

Amortyzacja środków trwałych o wartości wyższej niż 10.000 zł

Art. 22k pkt. 7 ustawy PIT wspomina o możliwości dokonania jednorazowego odpisu amortyzacyjnego dla małych podatników oraz podatników, którzy rozpoczęli prowadzenie działalności gospodarczej w danym roku. Limit jednorazowej amortyzacji środka trwałego w 2025 roku wynosi 100 000 zł.

Jeżeli chcesz zamortyzować środek trwały o wartości przekraczającej 10 000 zł, możesz skorzystać z jednorazowej amortyzacji w ramach pomocy de minimis, jeżeli spełniasz przynajmniej jeden z dwóch warunków:

• założyłeś działalność gospodarczą w bieżącym roku, 
• jesteś małym podatnikiem,czyli takim, u którego w 2024 r. wartość przychodu ze sprzedaży, wraz z kwotą należnego VAT, nie przekroczyła 8 569 000 zł (w 2024 r. jest podatnik, u którego w 2023 r. wartość przychodu ze sprzedaży, wraz z kwotą należnego VAT, nie przekroczy 9 218 000 zł).

W art. 22k ust 7 UOPD określono, że amortyzacja jednorazowa w ramach pomocy de minimis:

• dotyczy środków trwałych zaliczonych do grupy 3-8 Klasyfikacji Środków Trwałych, z wyłączeniem samochodów osobowych oraz wartości niematerialnych i prawnych;
• stosowana jest do wysokości nieprzekraczającej równowartości kwoty 50 000 euro łącznej wartości tych odpisów amortyzacyjnych.

Jednorazowa amortyzacja w ramach pomocy de minimis dotyczy zatem środków trwałych należących do następujących grup KŚT:

• Grupa 3 kotły i maszyny energetyczne,
• Grupa 4 maszyny, urządzenia i aparaty ogólnego zastosowania,
• Grupa 5 maszyny, urządzenia i aparaty specjalistyczne,
• Grupa 6 urządzenia techniczne,
• Grupa 7 środki transportu (z wyłączeniem samochodów osobowych),
• Grupa 8 narzędzia, przyrządy, ruchomości i wyposażenie, gdzie indziej niesklasyfikowane. 

Jednorazowa amortyzacja w ramach pomocy de minimis nie obejmuje:

• wartości niematerialnych i prawnych (np. prawa, licencje oprogramowań komputerowych),
• samochodów osobowych,
• majątku zaliczonego do KŚT:
  – Grupa 0 Grunty
  – Grupa 1 Budynki i lokale oraz spółdzielcze prawo do lokalu użytkowego i spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego,
  – Grupa 2 Obiekty inżynierii lądowej i wodnej,
  – Grupa 9 Inwentarz żywy.

• Kolejny warunek dotyczy wartości środków trwałych, które mogą zostać poddane jednorazowej amortyzacji w ciągu danego roku podatkowego. Jest on określany w kwocie 50 000 euro i w 2024 roku wynosi 230 000 zł a w 2025 roku 214 000 zł.

Jednorazowa amortyzacja może zostać zastosowana najwcześniej w miesiącu, w którym środek trwały został przyjęty do użytkowania. Co ważne, powyższe zasady nie mają zastosowania do środków trwałych o niewielkiej wartości – oznacza to, że jeśli zakupiony sprzęt nie przekracza kwoty 10 000 zł, to co do zasady może stać się jednorazowym kosztem podatkowym.

Kto nie może skorzystać z jednorazowej amortyzacji?