PPK – Pracownicze Plany Kapitałowe

Co to jest Pracowniczy Plan Kapitałowy (PPK)?

Pracowniczy Plan Kapitałowy to dobrowolny system długoterminowego oszczędzania, dla wszystkich zatrudnionych odprowadzających składki do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych niezależnie od formy zatrudnienia.  Oszczędności są tworzone wspólnie przez pracodawców, pracowników i państwo. Jego celem jest zwiększenie bezpieczeństwa finansowego Polaków.

Dla kogo?

Program skierowany jest do osób zawodowo pracujących i podlegających pod ubezpieczenie emerytalne i rentowe.

Kto nie skorzysta z PPK?

  1. Studenci do 26. roku życia pracujący na umowę zlecenie (ponieważ z ich wynagrodzenia nie są potrącane składki na ubezpieczenie emerytalne i rentowe);
  2. Osoby prowadzące jednoosobowe działalności gospodarcze;
  3. Osoby powyżej 70. roku życia;
  4. Podmioty prowadzące PPE oraz naliczające i odprowadzające składki podstawowe w rozumieniu ustawy o pracowniczych programach emerytalnych w wysokości co najmniej 3,5 proc. wynagrodzenia, i jeżeli do PPE przystąpiło co najmniej 25 proc. osób zatrudnionych w danej firmie zatrudniającej.

Od kiedy?

PPK wprowadzane będą etapami. Kryterium wdrożenia jest liczba pracowników przypadająca na konkretny dzień odgórnie wskazany.

PPK, pracownicze plany kapitalowe
  1. od 01.07.2019 – podmioty zatrudniające powyżej 250 osób – stan na 31.12.2018 rok;
  2. od 01.01.2020 – podmioty zatrudniające powyżej 50 osób – stan na 30.06.2019 rok;
  3. od 01.07.2020 – podmioty zatrudniające powyżej 20 osób – stan na 31.12.2019 rok;
  4. od 01.01.2021 – pozostałe podmioty zatrudniające i jednostki sektora finansów publicznych – bez względu na stan zatrudnienia.

Na czym polega PPK?

Za stworzenie PPK odpowiedzialny jest pracodawca. To on w porozumieniu z zakładową organizacją związkową (ewentualnie reprezentacją osób u niego zatrudnionych) dokonuje wyboru instytucji finansowej, która utworzy dla praconików prywatne rachunki PPK.  Wpłaty będą pochodziły z trzech źródeł: od pracownika, pracodawcy i od państwa. Te dwie pierwsze będą naliczane procentowo od wynagrodzenia, zaś państwo będzie przekazywało ustalone kwoty niezależnie od zarobków pracownika (po spełnieniu odpowiednich warunków). Zgromadzone środki będą lokowane w tzw. fundusze zdefiniowanej daty (fundusze z uwzględnieniem wieku danego uczestnika).

Wybór operatora PPK

Wybierając odpowiednią instytucję finansową pracodawca ( i zakładowa organizacja związkowa) powinni mieć na uwadze przede wszystkim najlepiej rozumiany interes osób zatrudnionych.
Kryteria, które powinien w szczególności uwzględnić, to:

  • proponowane przez instytucję finansową warunki zarządzania środkami gromadzonymi w PPK, np. wysokość opłat za zarządzanie,
  • efektywność tej instytucji w zarządzaniu aktywami,
  • posiadane przez nią doświadczenie w zarządzaniu funduszami inwestycyjnymi lub funduszami emerytalnymi.

Pracodawca podpisuje z wybraną instytucją finansową umowę o zarządzanie PPK, jeżeli zatrudnia co najmniej jedną osobę, w której imieniu jest zobowiązany zawrzeć umowę o prowadzenie PPK.

Pracodawca może dokonać zmiany instytucji finansowej, jeśli uzna taką zmianę za zasadną. Konieczne jest wtedy wypowiedzenie obecnie obowiązującej umowy i zawarcie nowej o prowadzenie PPK. Jednocześnie ma on obowiązek poinformowania pracowników o dokonaniu zmiany i przeniesieniu zgromadzonych środków  na nowy rachunek PPK. Jeśli pracownik nie wyrazi zgody na zmianę instytucji finansowej wtedy środki pozostają na dotychczasowym rachunku do chwili wypłaty, przeniesienia środków lub zwrotu.

Zawarcie umowy o zarządzanie PPK

Musi być zawarta w postaci elektronicznej, pozwalającej na utrwalenie jej treści na trwałym nośniku, nie później niż na 10 dni roboczych przed dniem, w którym pracodawca jest obowiązany zawrzeć umowę o prowadzenie PPK.
Jeśli w przypadku mikroprzedsiębiorcy w terminie od 01.01.2020 r. do terminu zawarcia umowy o zarządzanie wszyscy zatrudnieni złoża rezygnację to ustawa nie obejmuje takiego pracodawcy – nie musi podpisywać umowy o zarządzanie i prowadzenie PPK.

Jakie instytucje będą obsługiwać PPK?

Program ma być obsługiwany przez Towarzystwa Funduszy Inwestycyjnych posiadających zezwolenie na wykonywanie działalności w Polsce, oraz posiadające minimum trzyletni okres doświadczenia w zarządzaniu funduszami inwestycyjnymi.

Kto czuwa nad bezpieczeństwem środków?

Nadzór nad instytucjami związanymi z PPK obejmuje Komisja Nadzoru Finansowego.

Czy PPK jest na pewno dobrowolne?

Tak. Wprawdzie każda osoba zatrudniona (między 18-55 rokiem życia) będzie do programu zapisana automatycznie, ale w każdej chwili może się z niego wycofać składając odpowiednią deklarację. Pracownik, który ukończył 55. rok życia, ale nie ukończył 70. roku życia, może dołączyć do programu tylko na swój wniosek, wcześniej pracodawca ma obowiązek poinformować go o takiej możliwości. Pracodawca do 4 lata będzie informował takiego pracownika o ponownym dokonywaniu wpłat na PPK. Jeśli zatrudniony nadal nie będzie chciał uczestniczyć w PPK będzie musiał ponownie złożyć stosowną deklarację.

Kiedy można wycofać środki z PPK?

PPK zakłada wypłatę środków po ukończeniu 60. roku życia. Nie oznacza to jednak, że wcześniej nie mamy do nich dostępu. Uczestnik PPK może dokonać wypłaty wcześniej, ale musi się liczyć z dodatkowymi kosztami, bowiem wypłata taka będzie pomniejszona o:

  • podatek od zysków kapitałowych;
  • 30% wpłat pracodawcy;
  • dopłaty państwa.

Wyjątek stanowią dwie sytuacje. Jeśli pracownik potrzebuje środków na:

  • wkład własny przy budowie domu lub zakupie mieszkania (wiek zatrudnionego nie może przekraczać 45 lat, a całą kwotę musi zwrócić na konto);
  • poważne zachorowanie współmałżonka lub dziecka ( można skorzystać z 25% środków bezzwrotnie).

Jaka jest wysokość składek?

Pracownik
Podstawowa składka wynosi 2% wynagrodzenia brutto i jest płatna co miesiąc. Pracownik może ją zwiększyć do maksymalnie 4% jeśli będzie chciał, lub zawnioskować o jej zmniejszenie do min.0,5% pod warunkiem, że łącznie osiągane przez niego wynagrodzenie nie przekracza 120% aktualnego minimalnego wynagrodzenia.

Pracodawca
Składka podstawowa płatna co miesiąc w wysokości 1,5% wynagrodzenia brutto pracownika.  Maksymalnie może być to 2,5% wynagrodzenia brutto.

Państwo
Wpłata powitalna w wysokości 250 zł, oraz raz w roku kwota 240 zł – niezależnie od wysokości wynagrodzenia pracownika.

Terminy wpłaty składek

Wpłaty są obliczane i pobierane w terminie wypłaty wynagrodzenia. Pracodawca przekazuje wpłaty do instytucji finansowej w terminie do 15. dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym zostały obliczone   pobrane.

Rozliczenie wpłat PPK w wynagrodzeniu pracownika

Wpłaty PPK opłacane przez Pracodawcę stanowią przychód Pracownika dopiero w miesiącu, w którym pracodawca dokonał przelewu do instytucji finansowej.

Kary

Dla przedsiębiorcy niestosującego się do przepisów związanych z PPK (brak realizacji wpłat w terminie, brak odpowiedniej dokumentacji, etc. ) ustawodawca przewidział karę grzywny w wysokości od 1000 zł do 1000000 zł.

Jeśli  pracodawca nie dopełni obowiązku zawarcia umowy o PPK, lub nakłania osoby zatrudnione do rezygnacji – musi się liczyć z karą 1,5% funduszu wynagrodzeń z poprzedniego roku obrotowego.

Masz pytania? Zachęcamy do kontaktu.